Mide, yutulan  gıdaların  kısa  bir  süre depolanarak  parçalandığı ve   sindirildiği  keseye  benzeyen sindirim sisteminin  bir organıdır. Midenin iç  yüzü  mukoza olarak  adlandırılan  bir  tabaka ile kaplıdır. Mide mukozasında değişik  hücre  çeşitleri bulunur. Bu  hücreler  hidroklorik asit, sindirim  enzimleri (pepsin) ve değişik  hormonlar  salgılarlar.
 
GASTRiT  NEDiR ?

Midenin iç yüzünü örten mukoza tabakasının iltihaplanması durumuna ‘Gastrit’ denilmektedir. Hastaların genel olarak midede ekşime, yanma ve ağrı şikayetleri ile tarif ettikleri gastrit, mide iltihabı ile eş anlamlı kullanılan bir terimdir. Gastrit, midenin en iç tabakasında teşkil eden mide mukozasının iltihabi bir reaksiyonudur. Gastrit akut (ani) olabileceği gibi, müzmin (kronik) de olabilir. Bu  durum çeşitli  etkenlerle oluşabilir.  
 

GASTRİTİN NEDENLERİ NELERDİR?

Çok çeşitli nedenler sonucu ortaya çıkan gastrit, beslenme alışkanlıkları da dahil olmak üzere alkol, sigara, çeşitli ilaçlar, vs.. etkenlerle ortaya çıktığı gibi Helicobakter pylori adı verilen bakteri ve stres sonucu da ortaya çıkmaktadır. Alkol ve kötü beslenme alışkanlıkları direkt olarak mide mukozasını tahriş ederek gastrite neden olabilir. Stres ve nikotin de mide siniri olan Vagus\\\'un uyarılması sonucu fazla asit salgılanmasıyla gastrite neden olur. Son yıllarda ise gastrit ve mide ülserinin nedeni olduğu iddia edilen Helicobakter pylori adı verilen bir bakteri tesbit edilmiştir. Gastrit şikayeti olan hastaların % 60\\\'ında bu bakteri tespit edilmiştir.

GASTRİTİN  BELİRTİLERİ NELERDİR?
 
Gastritin belirtileri akut  veya  kronik oluşuna  göre  değişir. Akut gastritte karnın  üst kısmında ağrı, gaz, geğirme, yanma, ekşime,bulantı ve kusma gibi bulgular  görülürken  kronik  gastritte  ağrı daha az belirgin olup yemek sonrasında şişkinlik ve dolgunluk hissi, erken doyma, bulantı hissi, geğirme, iştahsızlık ve  ağızda kötü tat  gibi  yakınmalar daha sık görülür. Kronik  gastritte  ağrı belirginleştiğinde gastrit  zemininde ülser  veya başka  hastalıkların gelişmiş olabileceği düşünülür. Aspirin  ve antiromatizmal ilaçların  kullanımı  sonrasında oluşan akut gastritte  gizli  veya  aşikar  kanama oluşabilir. Gastrit tedavi edilebilir bir rahatsızlıktır.

MİDE   ÜLSERİ  NEDİR?

Ülserler vücudumuzun herhangi bir yerinde olabilen, doku kaybıyla giden kronik yaralardır. Sindirim sistemi ülserleri de ağzımızdan başlayarak yemek borusu, mide, ince barsaklar, kalın barsaklar gibi herhangi bir yerde oluşabilir. Sindirim sistemi ülserleri en sık midede ve onikiparmak barsağında görülür.

MİDE ÜLSERİNİN NEDENLERİ NELERDİR?

Mide ülserine neden olan faktörlerin başında  Helicobacter pylori adlı bir bakteri  (mikrop) gelmektedir.  Diğer  nedenler arasında sürekli ağrı kesici ve antiromatizmal ilaç kullanılması, genetik yatkınlık, stres, kortizon türü ilaçlar, alkol, sigara, kahve alışkanlığı gibi faktörler  sayılabilir.


Dünya toplumunun yaklaşık yarısının Helicobakter pylori bakteriyi midesinde barındırdığı hesaplanmaktadır. Bu özelliği ile dünyanın en yaygın enfeksiyon hastalığı olma özelliği taşıdığı da söylenebilir.Helicobacter pylori  mide ve duodenum\\\'um çeşitli alanlarında yerleşen, gram (-), mikroaerofilik bir bakteridir. Yerleştiği yerlerde kronik enflamasyona neden olur. Bu kronik enflamasyon sonucunda duedenum ülseri, mide ülseri ve mide kanseri gelişebilir. Bu enfeksiyonun tedavisi ile gastrit, peptik ülser semptomlarını azaltılacak ve belki de mide kanseri önlenecektir.

MİDE ÜLSERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Ülserlerin oluşturduğu en sık şikayet   mide ağrısıdır. Mide ağrısı karnın üst tarafında  hissedilen kıvrandırıcı tarzda hissedilen bir ağrıdır. Özellikle  aç kalınca   sızı tarzında  göbeğin üst bölgesinde bir ağrı hissedilir. Bu ağrı zaman zaman sırta vurabilir  veya karnın daha alt kısımlarına yayılabilir. Yemek yenince  ağrı bir miktar azalabilir. Ağrı ile beraber görülen şikayetler arasında yanma, ekşime, bulantı, bazen ülserlerin oluşturduğu darlığa bağlı kusma, daha nadir olarak da ülser kanamaları ve bazen de perforasyon (delinme) görülebilir.

Sindirim sistemi kanamalarının en büyük nedeni ülserlerdir. Bazen daha önce hiç mide ağrısı şikayeti olmayan kişilerde bile görülebilir. Kanama gerçekten çok önemli bir belirtidir.Bazı hastalarda ülser, belirgin  mide  şikayeti  olmadan  hafif, belirsiz bulgularla devam ederken birden bire şiddetli ağrı ile beraber ağızdan kahve telvesi diye tarif edilen kan kusması ve siyah ,katran koyuluğunda tıpta melena diye adlandırılan kanlı , cıvık dışkılama görülebilir.Bu durumlarda ülser kanamasından şüphe edilir ve buna yönelik teşhis ve yaklaşımların acilen hastaya uygulanması gereklidir.

Mide ülserinde sık görülen şikayetleri ; ağrı veya sızı (genellikle üst abdomende), midede şişlik hissi, çok az yemek yedikten sonra dahi doyma hissi, iştahsızlık, bulantı, kusma şeklinde özetleyebiliriz.

REFLÜ NEDİR?

Yemek borusunun alt ucunda mide içeriğinin yemek borusuna geçişini engelleyen bir kapak mekanizması vardır. Reflü hastalığına yol açan  en sık neden bu mekanizmanın gevşekliğidir. Mide Reflüsü olarak bilinen Gastro özofageal Reflü hastalığı (GÖRH) , mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçması demektir. Reflü şikayetleri , yemek borusunun mide asitinden kendini koruma özelliği olmadığı için uzun süre  asitli mide muhteviyatının yemek borusu ile teması nedeniyle yemek borusunda oluşan tahriş nedeniyle  oluşur. Mide boşalım bozukluğu ya da bozulmuş yemek borusu hareketi bu hastalığı tetikleyen diğer nedenlerdir.

Reflü hastalarında sıklıkla görülen şikayetler:
Midede  yanma, ekşime
Göğüste sıkışma,yanma,baskı hissi
Ağza gelen acı bir tat, ağız kokusu
Kronik bir tahriş öksürüğü             
Yemeklerden sonra rahatsız eden şişkinlik, geğirme
GÖRH da öneriler:
Hastanın  yaşamında yapacağı bazı düzenlemeler Reflü hastalığının ilerlemesini engelleyebilir ve reflü nedeniyle oluşan rahatsızlıkları azaltabilir.
Yüksek yastıkta uyuyun
Yemeklerden 2 saat sonrasına  kadar  uzanıp yatmayın. Boş mide ile uyumak reflü şikayetlerini azaltır.
Sigara ve alkol kullanmayın.
Asitli içecekler,kahve, çikolata , baharatlı yiyecekleri fazla tüketmekten kaçınınız.
Sık sık az miktarda yemek yemeye özen gösterin.
Fazla kilolarınızdan kurtulun.

MİDE RAHATSIZLIKLARINDA ÖNERİLER:

Üç öğün düzenli yemek yenmesi,  aspirin gibi  ağrı kesici ilaçlardan mümkün olduğunca az kullanılması, sigara, kahve  ve alkolden uzak durulması mide rahatsızlığı olan  hastalara önerilmektedir.


ÇIBAN OTU (VERONİCA OFFİCİNALİS)

 Yavşanotu diye de anılan çıbanotu, kuru toprağı sever. Ormanlarda, ağaçların kesilmiş olduğu yerlerde, çitlerin diplerinde, hendeklerde, yol ve orman kıyılarında yetişir. Toprağın üstünde yatan tüylü ve sürüngen sapındaki, kenarları dişli yaprakları gümüş gibi parlar.Çiçekleri , açık mavi-menekşe rengidir.Yapraklar, dokunulduğunda, saptan kolayca ayrılırlar.Çiçeklenme zamanı Mayıstan Ağustosa kadardır.Üstünde çiçeklerin açmış olduğu, sap bölümü toplanır. Midede  salgı birikimi ve bağırsak rahatsızlıklarının tedavisinde kullanılabilir. Çıban otu,  gastrointestinal sistem (mide-barsak) rahatsızlıklarında ve hazımlık şikayetlerinin giderilmesinde yardımcı olarak kullanılır.

KUDRET NARI (MOMORDİCA CHANTİA )

Kudret narının meyvesi ve yaprakları, mineral ve vitaminler ,özellikle demir, kalsiyum, fosfor ve B vitaminleri açısından zengindir. Sindirim sistemi hastalıkları için ( ülser,gastrit,hemoroid,kolit) çok etkili olmaktadır. Ülserli hastaların tedavisinde  kudret narı  destek olarak kullanılmaktadır.

DAMAR OTU

Kır yollarında, çimenli tarla kıyılarında, nemli arazilerde, bahçe ve parkların çimleri arasında, pratik olarak dünyanın her bölgesinde yetişir. Yöresel olarak, \\\"sinirli yaprak\\\", \\\"bağa yaprağı\\\" ve \\\"ateş yaprağı\\\" diye de tanınırlar. Flavonlar, silisik asit ve aucubin glikoziti başlıca etken maddeleridir. Bitkinin antibiyotik etkisi bilimsel olarak kanıtlanmıştır.

CİVANPERÇEMİ (Achillea millefolium)